Moeten we allemaal veganist worden om onze gezondheid en de wereld te redden? Als je de documentaire What the Health moet geloven wel. Het heeft voor heel wat verwarring gezorgd. Wat is nu wel en niet gezond? Ik moet zeggen dat ik wel even onder de indruk was van de documentaire. Ik heb me er wat meer in verdiept, maar veel beweringen uit deze documentaire blijken niet of maar gedeeltelijk waar te zijn. Het schemert verder duidelijk door dat de bedoeling van de maker is om zijn levensstijl, het veganisme, te promoten bij de kijker. Hierdoor krijg je een eenzijdig beeld. Hij legt de nadruk op veganisme als enige oplossing om je gezond, fit en sterk te voelen. Hij laat ook alleen patiënten aan het woord die enorm opgeknapt zijn na het volgen van een geheel plantaardig dieet. Met enorm opgeknapt bedoel ik volledig van de medicijnen af in slechts 2 weken tijd.

Diabetes door vlees?

Op zich houd ik stiekem wel van dit soort eind goed, al goed verhalen. Super zieke mensen die, als door een wonder, genezen van hun hart- en vaatziekten, depressie, astma en diabetes. Het wonder is in dit geval een veganistisch dieet. Nu doet What the Health je geloven dat al die nare ziektes direct komen door het eten van te veel vlees, ei en zuivel. Behoorlijk kort door de bocht. De maker, Kip Anderson, haalt alleen die onderzoeken aan die zijn stelling bevestigen. Hij trekt resultaten uit hun verband of maakt ongefundeerde gezondheidsclaims. Zoals ‘het eten van 1 ei per dag is net zo schadelijk als 5 sigaretten per dag’. En ‘diabetes wordt veroorzaakt door het eten van te veel verzadigd dierlijk vet. Niet door te veel suikers en koolhydraten’. De verbanden zijn in het echt veel complexer dan dat. De onderzoeken die hij noemt zijn voornamelijk epidemiologische onderzoeken. Hierin worden grote groepen mensen voor lange tijd gevolgd. Er wordt onder andere bijgehouden wat ze eten. De verbanden tussen leefstijl en ziekte die hier uit blijken, zijn niet oorzakelijk. Kip haalt ze echter aan alsof ze wél oorzakelijk zijn.

Veganisme niet de enige manier

Ondanks dat What the Health vooral gebaseerd is op bangmakerij, ben ik wel getriggerd om wat meer van deze levensstijl in mijn eigen leven toe te passen. Ten eerste voor het dierenwelzijn en het milieu. Daar is terecht genoeg aandacht aan besteed in de documentaire. Ik geloof daarnaast absoluut dat je met voeding veel goeds voor je gezondheid kunt doen. Een grotendeels plantaardig dieet met wat zuivel, vis en vlees is een mooie richtlijn. De intentie van de makers vind ik in principe heel goed: mensen bewust maken dat ze hun gezondheid in eigen hand hebben door betere voedsel keuzes te maken. Dat dit met bangmakerij en met misleidende informatie moet gebeuren is teleurstellend. Veganisme is niet de enige manier waarop je je gezondheid een boost kunt geven. Er zijn veel meer gezonde voedingspatronen en het verschilt per persoon op welk voedingspatroon je goed reageert. Bovendien zijn er een aantal dingen waar je als veganist op moet letten om gezond te blijven. Je loopt kans tekorten te krijgen in bepaalde vitamines en eiwitten. Dat wordt totaal onderbelicht in What the Health.

De pot verwijt de ketel

Verder vind ik het verbazingwekkend dat Kip verschillende gezondheidsorganisaties ervan beschuldigt de waarheid te verdraaien, terwijl hij dit zelf ook doet. De pot verwijt de ketel zou ik zeggen. Al heeft hij wel een punt om dit aan te kaarten. Hij legt de belangenverstrengelingen bloot tussen de dierindustrie, onderzoekers, artsen, overheid en gezondheidsorganisaties. Gezondheidsorganisaties, zoals het Amerikaanse diabetesfonds, ontvangen financiering vanuit de vlees en zuivel industrie. Daardoor zouden ze geen objectief advies geven. Onderzoekers ontvangen onderzoeksgeld vanuit de voedingsindustrie en zouden daardoor de resultaten in het voordeel van die voedingsgigant laten uitvallen. Dat dit zo wordt belicht vind ik enerzijds een goede zaak, maar het wordt te rechtlijnig en sensationeel gebracht. De boodschap hierin is dat je nooit zomaar klakkeloos iets moet aannemen, onderzoek altijd de beweringen, wees je bewust van verstrengelde belangen en vorm je eigen mening. Dat geldt zowel voor gezondheidsadviezen van verschillende instanties als voor deze documentaire.

 

Deel dit artikel: